Udruženje žrtava i svjedoka genocida, kao i Pokret “Majke enklava Srebrenica i Žepa” traže da Tužilaštvo utvrdi identitet svih potencijalnih učinilaca i ispita eventualnu odgovornost pravnog lica RTRS u skladu s odredbama Krivičnog zakona BiH.
Ova dva udruženja navode kako su podnijela prijavu zbog postojanja osnova sumnje da su, putem televizijskog programa, internet portala i digitalnih kanala RTRS-a, u periodu od 27. augusta do 7. septembra preduzimane radnje koje, posmatrane pojedinačno i naročito u njihovoj međusobnoj povezanosti, mogu predstavljati javno veličanje osobe pravosnažno osuđene za genocid, zločin protiv čovječnosti i ratne zločine.
Predsjednik Udruženja žrtava i svjedoka genocida Murat Tahirović za Detektor kaže kako je od smrti Mladića RTRS u kontinuitetu pratio događaje bez spominjanja da je osuđeni ratni zločinac.
“Afirmativno se govori o presuđenom ratnom zločincu, tako da smatramo da je prekršen član 145a. Međutim, smatramo i da RAK nije uradio svoj dio posla, pa smo poslali i RAK-u”, kaže Tahirović.
Prijava se odnosi na način na koji je RTRS “urednički oblikovao, emitovao, objavljivao i distribuirao sadržaje povodom smrti, komemoracije i sahrane Ratka Mladića, uključujući sadržaje u kojima je ta osoba predstavljana afirmativnim i glorifikujućim izrazima, dok su pravosnažno utvrđene činjenice o genocidu, zločinima protiv čovječnosti i ratnim zločinima za koje je osuđena istovremeno bile izostavljane, marginalizirane ili potiskivane iz dominantnog narativa”.
Udruženja su skrenula pažnju da je u vijesti na internet portalu nakon Mladićeve smrti dominantna pažnja bila posvećena njegovoj vojnoj karijeri i javnom djelovanju, dok su informacije o njegovoj pravosnažnoj osudi bile izostavljene ili nedovoljno predstavljene u odnosu na značaj koji imaju za objektivno razumijevanje njegove biografije.
Također su naveli u prijavi, između ostalog, da su tokom prenosa komemoracije, javnosti bez jasnog uredničkog ograđivanja i bez odgovarajućeg predstavljanja pravosnažno utvrđenih činjenica, prenesene izjave učesnika kojima se osporava ili relativizira genocid u Srebrenici.
Za ovu prijavu, kako se navodi, posebno je relevantno pitanje da li je njegovo emitovanje bilo dio šireg obrasca javnog veličanja Mladića, odnosno da li su uredničkim izborom, selekcijom i načinom prezentacije omogućeni ili podržani sadržaji kojima se osoba pravosnažno osuđena za genocid predstavlja kao pozitivna, herojska ili društveno poželjna ličnost.
U prijavi RAK-u udruženja su navela kako predmet prigovora nije samo činjenica da je RTRS izvještavao o smrti, komemoraciji i sahrani Mladića, što samo po sebi predstavlja legitimnu temu od javnog interesa, već način na koji je ta tema urednički obrađena. Između ostalog, osvrnuli su se na izostanak odgovarajućeg činjeničnog i uredničkog konteksta, te naveli kako je posebno relevantno pitanje da li je RTRS, prilikom izvještavanja o osobi koja je pravosnažno osuđena za genocid i druge međunarodne zločine, publici pružio potpun, tačan i nepristrasan kontekst.
“Ovdje nije riječ o zahtjevu da se RTRS-u nametne određena terminologija niti o zahtjevu da se zabrani izvještavanje o Ratku Mladiću. Naprotiv, podnosioci smatraju da je RTRS imao pravo i profesionalnu obavezu izvještavati o smrti i komemoraciji, ali da je pri tome bio dužan poštovati regulatorne standarde tačnosti, pravičnosti, nepristrasnosti i izbalansiranosti”, stoji u prijavi.
Tahirović kaže da je dobro da su zvaničnici iz RS-a otišli u Beograd i pokazali “ko su i šta su”, ali smatra da ih Tužilaštvo neće procesuirati.
“Da su uradili do sada svoj posao, da su procesuirali jednog ili dvojicu iz tog establišmenta, niko od njih ne bi bio u Beogradu. Nisu uradili svoj posao, nisu radili po članu 145a, a s druge strane su obesmislili i procesuiranje ratnih zločina”, kaže on.
Mladić, osuđen na doživotnu kaznu zatvora za genocid u Srebrenici, preminuo je 27. augusta u Pritvorskoj jedinici Međunarodnog mehanizma za krivične sudove (MMKS) u Haagu. Nakon njegove smrti, u javnom prostoru pojavilo se otvoreno veličanje Mladića, kroz okupljanja, komemoracije, javne skupove, ali i organizaciju sahrane.
Mladić je sahranjen jučer na beogradskom Topčiderskom groblju, uz prisustvo više hiljada građana, veterana, policije i pripadnika različitih desničarskih organizacija. Jučerašnjoj komemoraciji i sahrani prisustvovali su zvaničnici iz Republike Srpske i Srbije.
