Grafika: BIRN.
Balkanska istraživačka mreža (BIRN) pokrenula je 18. augusta projekat Eyewitness Ukraine, odnosno novu web stranicu na kojoj se nalaze intervjui sa ukrajinskim novinarima, koji govore o ličnim iskustvima u životu i radu tokom ruske invazije na njihovu zemlju.
Novinari iskreno govore o tome kako su reagovali kada su u februaru čuli da je počela invazija, o opasnostima s kojima se suočavaju izvještavajući o ratu, kao i o tome kako je njihov rad tokom rata uticao na lične živote.
Razmatraju i pitanja kao što su uticaj rata na slobodu medija, izazovi u poštivanju objektivnosti prilikom izvještavanja o invaziji na sopstvenu zemlju, problemi koje predstavljaju zvanična ograničenja uvedena zbog ratnog stanja, kao i ruske dezinformacije i propaganda.
“Ovi intervjui ističu posvećenost ukrajinskih novinara izveštavanju o ratu u njihovoj zemlji, uprkos rizicima s kojima se suočavaju“, rekao je Matthew Collin, urednik BIRN-a za projekat Eyewitness Ukraine.
“Sukob traje već šest meseci, a oni su ostali posvećeni traženju istine, informisanju javnosti i poštovanju slobode medija, koliko god mogu u državi pod invazijom“, dodao je.
Među sagovornicima se nalaze istaknute medijske ličnosti kao što su Angelina Kariakina, šefica informativnog programa javnog servisa Ukrajine, Andrij Caplienko, televizijski novinar televizije “1+1”, poznat po svom ratnom izvještavanju, kao i Natalija Gumenjuk, suosnivačica Laboratorije za novinarstvo od javnog interesa (Public Interest Journalism Lab) i TV Hromadske.
U svom intervjuu za projekat Eyewitness Ukraine, Kariakina je rekla da su ona i drugi ukrajinski novinari bili svjedoci užasnog nasilja tokom sukoba.
“Videla sam tela na ulicama, videla sam užasna rušenja stambenih naselja, videla sam tek spaljena sela“, rekla je.
“Ali sam videla i bila svedok neverovatnih primera solidarnosti, hrabrosti i pomoći“, dodala je.
Kariakina tvrdi da je svrha novinarstva ostala ista – da, uprkos ratu “unese svetlost u mračna mesta, da glas onima bez glasa, saopšti istinu i samo bude tu za ljude“.
S obzirom na to da rat i dalje traje, BIRN će dodavati još intervjua na web stranicu Eyewitness Ukraine da bi se bolje shvatilo kako se medijski radnici nose sa stalnim stresom, izazvanim životom u mjesecima sukoba, dok nastavljaju raditi svoj posao.
Rat u Ukrajini se već pokazao smrtonosnim za novinare – do sada je poginulo najmanje 12 medijskih radnika dok su izvještavali o sukobu, a mnogo više ih je povrijeđeno, saopćio je Komitet za zaštitu novinara sa sjedištem u New Yorku.
Postoje dokazi da su jednog od njih, fotoreportera Maksa Levina, ubile ruske snage, tvrdi organizacija za slobodu medija “Reporteri bez granica”.
